
Salesforce Projelerinde Sık Yapılan 5 Hata ve Regna’nın Uyguladığı Önleyici Modeller
13 Ekim 2026
Salesforce Revenue Cloud ile Gelir Süreçlerinde Uçtan Uca Dönüşüm ve Stratejik Büyüme Taktikleri
19 Kasım 2026Müşteri İndirimler/Primleri
Müşteri primleri, geçmişte belirli bir dönem boyunca gerçekleştirilen işlemlere (faturalar, kredi notları ve borç notları) dayalı olarak müşteriye (ek bir) indirim vermenin bir yoludur. Kesin prim, müşteriyle yapılan ve SAP sisteminde yansıtılan anlaşmaya bağlıdır.
Amaç, müşteriyle iş yapmayı ödüllendirmek ve uzun vadeli ilişkiyi güçlendirmektir. Çoğu zaman, müşteri ne kadar çok satın alırsa, prim o kadar artar.
Bu süreci teknik açıdan özel yapan şey, primin hemen uygulanmaması, bunun yerine satış hacminin hesaplanması ve dönem sonunda ödenmesidir. Sistem, sözleşmede saklanan kurallara göre iadelerin değerini takip etmek için tahakkuk (accrual) kayıtları oluşturabilir. Dönem sonunda kredi notu (credit memo) oluşturulur ve tahakkuklar kapatılır. Müşteriyle yapılan sözleşme veya anlaşma kapsamında, iade koşullarını belirleyebilirsiniz. Bu, örneğin iadelerin hangi müşteri ve malzemeler için geçerli olacağını ve iade tutarının veya yüzdesinin ne olacağını tanımlayabileceğiniz anlamına gelir.
Süreci bir örnekle açıklayayım:
Önemli bir müşteriyle bu yıl için bir iade (rebate) anlaşması yaptım ve eğer müşteri malzeme fiyat grubu ZZ’den en az 500.000 EUR tutarında ürün satın alırsa, %5 ek indirim vereceğim. Yıl sonunda müşteri ZZ fiyat grubundan 571.000 EUR değerinde ürün satın aldı ve iade süreci aracılığıyla vaat edilen %5’lik kredi notunu oluşturacağım.
Yukarıdaki senaryo hem ECC hem de S/4HANA’da kapsanabilir, ancak kullanılan araç farklıdır.
- ECC’de bu süreç rebate agreements (iskonto anlaşmaları) ile yürütülür.
- S/4HANA’da ise settlement management içindeki condition contract management ile ele alınır.
ECC’deki rebate agreements ile S/4HANA’daki settlement management arasındaki fark nedir?
ECC’deki rebate agreements ile yalnızca müşteri iadeleri tanımlanabiliyordu. Satıcı iadeleriyle de çalışabilirsiniz, ancak bu durumda condition contracts adı verilen farklı bir ECC özelliği kullanmanız gerekir.
S/4HANA Settlement Management, yalnızca müşteri iade anlaşmalarının yerini almakla kalmaz, aynı zamanda satın alma iadelerini de aynı özellik içinde yönetmenize olanak tanır. Ayrıca komisyonlar, finansal uzlaştırmadaki toplu ödemeler (pooled payment) gibi diğer senaryoları da yönetebilir.
S/4HANA’daki müşteri iade süreci, settlement management’ın bir parçası olarak condition contract management adını alır ve SAP ECC’deki yapıya göre farklı şekilde çalışır.
Teknik açıdan farklar
Teknik olarak, S/4HANA’daki condition contract management, ECC’deki rebate agreements’e göre büyük bir gelişmedir.
En büyük iyileştirme, iade ile ilgili fatura ve işlemlerin saklandığı VBOX tablosunun kaldırılmasıdır.
S/4HANA’da iade ile ilgili işlemlerden oluşan iş hacmi (business volume) anlık olarak (on the fly) hesaplanır.
Bu, süreci performans açısından iyileştirir, veri depolama ihtiyacını azaltır ve veri kilitlenmelerini (data locks) azaltır.
Aşağıdaki görselde VBOX tablosunun kaldırılmasını gösteren teknik farklar bulunabilir.

Bir condition contract (koşul sözleşmesi) örneğine geçmeden önce, S/4HANA’daki condition contract management (koşul sözleşmesi yönetimi) sürecine üst düzeyden bir bakalım:

Bir condition contract’ın oluşturulması ve serbest bırakılmasıyla başlanır. Ardından, iadelerle (rebates) ilgili olan iş işlemleri gerçekleştirilir. Bu sıralama çok katı değildir, çünkü geçmiş bir başlangıç tarihiyle bir condition contract oluşturabilirsiniz. Sistem, sözleşmenin geçerlilik süresi içindeki geçmiş iş işlemlerini de dikkate alacaktır. Sözleşme boyunca veya sonunda uzlaştırma (settlement) işlemini gerçekleştirebilirsiniz. Bu, sistemin condition contract’ın kurallarını kontrol edeceği, ilgili iş işlemlerini (yani business volume’u) inceleyeceği, önceki kısmi uzlaştırmaları dikkate alacağı ve nihayetinde müşteriye alacak olarak yansıtılacak doğru tutarı içeren bir settlement document oluşturacağı anlamına gelir.
Settlement management’ta müşteri iadesi örneği
Aşağıdaki örnekte, yukarıda belirttiğimiz genel süreci takip eden işlemi göstereceğiz.
Süreç, S/4HANA’da condition contract’ın oluşturulmasıyla başlar. Bu işlem WCOCO işlem kodu aracılığıyla yapılabilir. Burada, iadenin hangi müşteri için geçerli olacağı, iade dönemi, hangi malzemelerin dahil olacağı, hacim (volume), kullanılacak tahakkuk malzemesi gibi bilgiler belirlenir.
Tüm bunlar belirlendikten sonra, condition type olarak bonus accrual da bu sözleşmeye eklenmelidir. Bu indirim koşulu, oluşturulan faturada da görüntülenecektir.
Basit bir örnek oluşturduk: indirim yüzdesi, fatura tutarına (USD cinsinden) bağlıdır. Ayrıca, bu müşteri için iadeye dahil olacak iki özel malzeme tanımlanmıştır.

Condition contract gerekli tüm bilgileri içerdiğinde, bu sözleşmenin kaydedilip serbest bırakılması (released) gerekir. Eğer sözleşme serbest bırakılmazsa, sözleşme aktif hale gelmez.
Önerilen uygulama, bu sözleşmeyle ilişkili olacak herhangi bir fatura oluşturulmadan önce sözleşmenin aktif hale getirilmesidir.
S/4HANA’da, eğer iade (rebate) dönemi geçmişte başlıyorsa, geçmiş faturalar da sürece dahil edilebilir.
Condition contract uzlaştırıldıktan (settled) sonra, normal işlemler gerçekleştirilebilir örneğin satış siparişlerinin, teslimatların ve fatura belgelerinin oluşturulması gibi.
Sözleşmede tanımlanan kriterlere bağlı olarak sistem, yalnızca bu kriterlere uyan faturaları dikkate alır.
Sözleşme, settlement calendar (uzlaştırma takvimi) içerisinde tanımlanan farklı zamanlarda uzlaştırılabilir.
Bu takvim, kısmi (partial) ve nihai (final) uzlaştırmaların hangi tarihlerde yapılabileceğini belirtir.
Yalnızca dönem sonunda yapılan nihai uzlaştırma, önceki tüm kısmi uzlaştırmaları da dikkate alır.
Her sözleşmede bir final settlement (nihai uzlaştırma) olmalıdır, ancak partial settlements (kısmi uzlaştırmalar) zorunlu değildir.
Bizim örneğimizde, birkaç kısmi uzlaştırma ve bir nihai uzlaştırma tanımlanmıştır.
Bu örnek boyunca, ikinci uzlaştırma (second settlement) için gerçekleştirilen süreci göstereceğiz.

Bir uzlaştırma (settlement) işlemini ister kısmi (partial) ister nihai (final) olsun çalıştırmak için WB2R_SC işlem kodu kullanılır.
Bu işlemde aşağıdaki bilgilerin doldurulması önemlidir:
- Settlement date (uzlaştırma tarihi): Belirli bir tarih veya dönem olabilir.
- Condition contract number (koşul sözleşmesi numarası)
- Run type (çalıştırma türü)
Run type iki şekilde olabilir:
- Check Run: Belirtilen tarihte uzlaştırma yapılabilir mi kontrol eder (sadece doğrulama amaçlıdır, belge oluşturmaz).
- Live Run: Uzlaştırmayı gerçekten çalıştırır ve bir credit note (alacak dekontu / kredi notu) oluşturur.

Bir check run (kontrol çalıştırması) sırasında herhangi bir credit note (alacak dekontu) oluşturulmaz; bu sadece sistemin belirli tarihte uzlaştırma yapılabilirliğini doğrulaması içindir.
Yalnızca live run (canlı çalıştırma) sırasında uzlaştırma gerçekten gerçekleştirilir ve sistem bir credit note (alacak notu) oluşturur.

Live run (canlı çalıştırma), oluşturulan credit note (alacak notu)nun numarasını gösterir ve bu belgeye doğrudan condition contract (koşul sözleşmesi) ekranından erişilebilir.

Uzlaştırma belgesinde (settlement document) indirim tutarı hesaplanır.
Bu indirimin baz alınan değeri (base amount) da görülebilir ve WB2R_BUSVOL işlem kodu kullanılarak indirim tutarı önceden kontrol edilebilir.
Eğer bir kısmi uzlaştırma (partial settlement) gerçekleştirilmişse, sistem bu noktaya kadar olan toplam indirim tutarını gösterir. Bu bilgi, müşteriyle paylaşılabilecek ara bilgilendirmeler için kullanılabilir.
Yalnızca nihai uzlaştırma (final settlement), tüm dönem boyunca biriken toplam tahakkuk (accrual) tutarını verir.
Bizim örneğimizde ikinci bir kısmi uzlaştırma oluşturduk.
Bu kısmi uzlaştırmada, satış işlemleri oluşturulan malzemeler uzlaştırma belgesine dahil edilmiştir.
Bu durumda condition contract kapsamındaki her iki malzeme de kullanılmıştır ve dolayısıyla bu kısmi uzlaştırmaya dahil edilmiştir.

- Kalemin fiyatlandırmasına bakalım.
Bu madde için, condition contract’ın başlangıcından itibaren oluşan toplam iş hacmi (business volume) 700 USD’dir.
İade (rebate) kapsamındaki toplam satış tutarı 800 USD’nin üzerinde olduğu için, iş hacmi üzerinden %15 indirim uygulanacaktır.
Önceki kısmi uzlaştırma (partial settlement) sırasında, 600 USD’lik iş hacmi üzerinden %10 indirim uygulanmış ve 60 USD müşteriye alacak olarak yansıtılmıştı.
Bu durumda, şimdi bu madde için müşteriye 45 USD daha alacak (credit) oluşturulacaktır.
Aynı mantık 20. kalem için de geçerlidir.

Bir müşterinin, geçerlilik dönemi (validity period), malzemeler ve sözleşmede tanımlanan diğer kriterlere bağlı olarak birden fazla condition contract (koşul sözleşmesi) olabileceğini unutmamak gerekir.
Yani aynı müşteri, farklı dönemler, ürün grupları veya kampanya koşulları için birden fazla rebate (iade) sözleşmesine sahip olabilir.
Bu durumda sistem, her bir fatura veya satış işlemini değerlendirirken, işlem hangi sözleşmenin kriterlerine uyuyorsa o sözleşmeyi dikkate alır.
Sonuç
S/4HANA’da, Settlement Management modülü altındaki Condition Contract (Koşul Sözleşmesi) yapısıyla yönetilen müşteri iade anlaşmaları (Customer Rebate Agreements), her faturada uygulanan geleneksel satış indirimlerine kıyasla oldukça güçlü bir alternatiftir.
Bu yaklaşım, satışları artırma veya uzun vadeli müşteri ilişkilerini teşvik etme gibi önemli avantajlar sağlar.
Düşük satış hacimlerinde normal fiyatınızı koruyup, yüksek hacimlerde indirim sunabilmeniz sayesinde şirketinizin kâr marjını koruyarak riski minimize edebilirsiniz.
Ayrıca, belirli bir müşteri için belirli ürünlerin belirli bir dönem boyunca ne kadar satılabileceğini tahmin etmenize de yardımcı olur.
Condition Contract’lar, müşterinin satış işlemlerine ilişkin iadelerin nasıl ve ne zaman yapılacağını esnek bir şekilde tanımlamanıza imkân tanır.
S/4HANA Settlement Management ile iade süreçlerinizi geliştirmek mi istiyorsunuz?
Bugün bizimle iletişime geçin — işletmenizi bu güçlü çözümle nasıl destekleyebileceğimizi birlikte keşfedelim!






